GIAN LẬN THƯƠNG MẠI, KINH DOANH TRÁI PHÁP LUẬT: THIỆT HẠI CHO KHÁCH HÀNG, NGƯỜI LAO ĐỘNG, DOANH NGHIỆP VÀ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

LUẬT GIÁ 2012   – Nghị định xử phạt về quản lý giá, lệ phí, hóa đơn

LUẬT QUẢNG CÁO 2012 – VBHNNĐ 28/2017/NĐ-CP SĐBS 158/2013/NĐ-CP : xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hóa, thể thao, du lịch và quảng cáo.
LUẬT THƯƠNG MẠI 2000 LUẬT BẢO VỆ QUYỀN LỢI NGƯỜI TIÊU DÙNG 2010
VBHN
124/2015/NĐ-CP: SĐBS 185/2013/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng

1) Thương mại là gì?

Là việc mua bán, kinh doanh,trao đổi, sản suất hoặc các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi, bao gồm mua bán, vận chuyển hàng hoá, sản phẩm, cung ứng dịch vụ, đầu tư, xúc tiến thương mại…. K2Đ3 LTM2005

2) Thế nào là gian lận thương mại?

Tổ chức, cá nhân thực hiện các hoạt động như cung cấp thông tin, vận động, kêu gọi, ép buộc hoặc thực hiện hành vi hạn chế cạnh tranh, cạnh tranh không lành mạnh trong sản xuất, kinh doanh, cung cấp dịch vụ nhằm mục đích sinh lợi trái với quy định pháp luật; Doanh nghiệp tự khen mình, mạo danh khách hàng tự đề cao, tự chấm điểm, đánh giá 5 sao cho mình. K2Đ8 LCT2018 – LQC – 2A

3) Thế nào là kinh doanh trái pháp luật?

Là các hoạt động sản xuất kinh doanh, cung cấp dịch vụ (gọi chung là kinh doanh) không được phép, bị cấm, không có giấy đăng ký (Giấy đăng ký kinh doanh, Giấy đăng ký doanh nghiệp, Giấy phép đầu tư, Giấy phép hoạt động…) Hoặc kinh doanh không đúng ngành nghề đã đăng ký, không đúng quy định (trình tự thủ tục). Không đăng ký/bổ sung chi nhánh/văn phòng đại diện (NĐNguyenPhan-NguyễnTriPhươngLKĐN); Hành vi gian lận về giá, lợi dụng tình hình kinh tế, chính trị xã hội để trục lợi (Bán khẩu trang giá hơn chục lần so với bình thường Đ17 NĐ109/2013-“cò đất/giấy tờ nhà zalo“)

3a) Thế nào là trái với quy định pháp luật?

Những hành vi nằm trong quy định “cấm“, những hành vi nếu thực hiện hoặc không thực hiện sẽ bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự; những hành vi mà có quy định buộc “phải” làm/thực hiện mà cá nhân/tổ chức không làm/không thực hiện… thì đó là những hành vi vi phạm pháp luật (nói cách khác là hành vi trái với quy định pháp luật gây thiệt hại đến khách hàng/người tiêu dùng, phương hại đến ngân sách nhà nước, an ninh trật tự xã hội – thường được quy định thông qua Luật/Bộ luật, nghị định, thông tư, các văn bản ban hành từ Trung ương có hiệu lực thực hiện trên phạm vi toàn quốc – K1Đ3 LBHVBQPPL2015)

4) Các hành vi gian lận thương mại, kinh doanh trái pháp luật cụ thể:

– Kinh doanh không theo giấy chứng nhận kinh doanh, chứng chỉ hành nghề; không có giấy phép, giấy đăng ký hành nghề: Đ8,19,20 VBHN14  185/2013/NĐ-CP SĐBS 124/2015/NĐ-CP xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng (VBHN14)

Buôn lậu, vận chuyển hàng hóa trái pháp luật qua biên giới – Đ188,189 BLHS2015/2017. Hàng lậu: Đ17 VBHN14

Sản xuất, vận chuyển, kinh doanh dịch vụ cấm, hàng cấm, hàng giả (theo danh mục tại Phụ lục LĐT2014) – Đ9,Đ10 VBHN14, hàng giả, tem giả, bao bì giả – Đ190-195 BLHS2015/2017 – Đ11,12,13,14,15 VBHN14

– Kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ C/O: Đ21,Đ63 VBHN14

– Hành vi đầu cơ hàng hóa, găm hàng: Đ46,47 VBHN14

– Khuyến mại giới thiệu quảng bá hội chợ hàng hóa dịch vụ không đúng sự thật, lừa phỉnh khách hàng: Đ48,49 VBHN14

Quảng cáo sai sự thật, lừa dối khách hàng – Đ197,198 BLHS2015/2017.

– Các hành vi gian dối trong giao dịch trung gian thương mại, sàn giao dịch hàng hóa: Đ51-54 VBHN14

Kinh doanh hàng hóa, cung cấp dịch vụ thiếu trung thực gây phiền toái, thiệt hại cho người tiêu dùng – Đ10 LBVQLNTD2010 – Đ65-67,Đ78-80 VBHN14

– Không giao kết hợp đồng theo mẫu hoặc vi phạm điều kiện giao dịch với người tiêu dùng: Đ69-71 VBHN14 

– Hành vi vi phạm về trách nhiệm bảo hành hàng hóa: Đ75,76 VBHN14

– Hành vi vi phạm về thương mại điện tử, ứng dụng mua hàng trực tuyến: Đ82,83,Đ97 VBHN14

– Vi phạm về bảo vệ thông tin cá nhân trong hoạt động thương mại điện tử: Đ84 VBHN14

– Hành vi vi phạm về hoạt động bán hàng đa cấp, nhượng quyền thương mại trái pháp luật: Đ92,95 VBHN14

– Hành vi vi phạm về kinh doanh siêu thị, trung tâm thương mại, cửa hàng tiện lợi: Đ98 VBHN14

Quy định về Cơ sở bán lẻ, Cửa hàng tiện lợi, Siêu thị, Trung tâm thương mại: 09/2018/NĐ-CP: quy định chi tiết Luật thương mại và Luật Quản lý ngoại thương về hoạt động mua bán hàng hóa và các hoạt động liên quan trực tiếp đến mua bán hàng hóa của nhà đầu tư nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam + Biểu mẫu 

Quy định về nhà nghỉ, khách sạn (từ 10 phòng): 168/2017/NĐ-CPquy định chi tiết một số điều của Luật Du lịch 2017

–  Sử dụng tên gọi doanh nghiệp, tên giao dịch; cung cấp dịch vụ giả tạo, gây nhầm lẫn cho khách hàng; đặt tên doanh nghiệp với mục đích lừa bịp hoặc gây ngộ nhận cho khách hàng (VD: đặt tên DN: CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT SƯ NAM VIỆT/CÔNG TY CP LUẬT VIỆT TIN/CÔNG TY TNHH LUẬT VIỆT TIN. Thực chất đó chỉ là Cty dịch vụ/thương mại bình thường không có chức năng tư vấn pháp luật, đai diện, cung cấp dịch vụ pháp lý, tham gia tố tụng…)

Trốn thuế: không kê khai thuế phải nộp; Không ghi chép trong sổ kế toán; Gian lận số tiền nộp thuế; Không kê khai hoặc kê khai hóa đơn chứng từ thuế sai quy định – Đ20 BLHS2015/2017.

Vi phạm về hoạt động tài chính: cho vay trái phép, lãi suất trái quy định

Sử dụng thông tin nội bộ, Công bố thông tin sai lệch hoặc che giấu thông tin trong hoạt động chứng khoán – Đ109,110 BLHS2015/2017

Thao túng, làm giả tài liệu trong hồ sơ chào bán, niêm yết chứng khoán – Đ211,212 BLHS2015/2017

Quảng cáo sai sự thật, vi phạm điều cấm quảng cáo; hứa hẹn thực hiện dịch vụ trái quy định pháp luật (VD: dịch vụ tốt nhất, hoàn tất trong vòng 1 ngày…)

5) Các ví dụ về các trường hợp hoạt động kinh doanh trái pháp luật cần cảnh giác, lên án và xử lý

+ Mạo danh là cơ sở y tế, khám chữa bệnh, bốc thuốc, điều trị bệnh: thực chất là các cơ sở tư nhân, hộ kinh doanh cá thể đăng ký bán các loại thực phẩm hoặc các loại cây trồng hoa quả dân gian… Nhưng quảng cáo khiến nhiều người ngộ nhận có thể bốc thuốc, điều trị bệnh và bán trái phép các loại thực phẩm chức năng, thuốc phòng và chữa bệnh cho người.
+ Mạo danh Y – Bác sĩ, lương y không có giấy phép, điều kiện hành nghề hành nghề khám chữa bệnh bốc thuốc mang vỏ bọc miễn phí, từ thiện làm đức; nhưng khi khách hỏi “có tính tiền không” thì “tùy hỷ”, đưa bao nhiêu lấy bấy nhiêu

+ Mạo danh Tổ chức hành nghề Luật sư: Văn phòng Luật sư, Công ty luật (thực chất chỉ là Công ty dịch vụ tư vấn/thương mại) để tư vấn pháp lý, đại diện ủy quyền hoặc nhận vụ việc tranh chấp tại tòa án… Cty NQP-TrảngBom; Công ty TNHH Luật 2A

+ Giả danh Dịch vụ Luật sư để nhận các dịch vụ, thủ tục dân sự, hình sự và tham gia tố tụng tại tòa án trong khi chỉ là một cá nhân bình thường, không phải là Luật sư, không đủ điều kiện để kinh doanh dịch vụ pháp lý. Cty TNHHTV NQHVN

+ Cung cấp trái phép dịch vụ pháp lý, tư vấn pháp luật, đại diện trong hoặc ngoài tố tụng cho khách hàng trong khi chỉ là Luật sư cá nhân, là nhân viên trong 1 doanh nghiệp KHÔNG PHẢI TỔ CHỨC NHÀNH NGHỀ LUẬT SƯ.

+ Giả danh là Luật sư, là Văn phòng Luật sư lấy tên của mình trong khi chỉ là một nhân viên trong một tổ chức dân lập khác – VPLSLVC- VPCCXA (chỉ được làm CCV khi thôi Luật sư: e)K1Đ4 06/2015/TT-BTP )

+ Hoạt động trái pháp luật tại nhiều tổ chức công chứng với chức danh là Công chứng viên – VPCCXA Long Khánh/PMT – VPCCPMT Trảng Bom/PMT

+ Hành nghề trái phép trong vai trò Luật sư; tại các tổ chức khác nhau, hoặc tại hai Văn phòng công chứng (CCV PMT tại 2 VPCC)

+ Không có chứng chỉ hành nghề/môi giới bất động sản, không phải là tổ chức hành nghề Luật sư mà hoạt động cò đất, tư vấn pháp lý, thủ tục nhà đất. – NĐNguyenPhan-NguyễnTriPhươngLKĐN

+ Hoạt động Đại diện pháp lý thường xuyên (dịch vụ sang tên tách thửa đất đai) nhằm mục đích sinh lợi mà không thành lập doanh nghiệp, không đóng thuế, không đủ điều kiện hành nghề. – Đầy rẫy tại VN

LUẬT CÔNG CHỨNG 2014: Đ22 VPCC,

1) VPCC hoạt động dưới hình thức: Cty hợp danh
2) Thành viên góp vốn VPCC: có từ 2 thành viên là Công chứng viên trở lên
3) Đại diện pháp luật: là 1 trong số Công chứng viên hợp danh
4) Tên gọi của VPCC: phải là Văn phòng công chứng + Họ tên của 1 CCV hợp danh – Đ22 LCC2014 (Tên gọi VPCCXA là sai)
5) Công chứng viên hợp danh không được làm CCV tại VPCC, DN khác:
+ Thẻ CCC viên ghi rõ một nơi hành nghề của CCV
+ Nghiêm cấm CCV hành nghề tại hai TCHNCC, quản lý DN tại nơi khác nhau: k)K1Đ7 LCC2014
> Một người là Công chứng viên hợp danh, là đại diện pháp luật tại VPCCXA Long Khánh; Người ấy cũng là CCVHD, là đại diện pháp luật tại VPCCPMT Trảng Bom: Người đó vi phạm pháp luật Luật công chứng nghiêm trọng.

LUẬT LUẬT SƯ 2006/2012

1) Luật sư đã chuyển qua làm Công chứng viên phải chấm dứt HNLS: Đơn thôi làm Luật sư theo nguyện vọng… – e)K1Đ4 06/2015/TT-BTP, e)K1Đ18 LLS2006/2012

2) Luật sư không được hành nghề tại 2 tổ chức hành nghề Luật sư trở lên; không cung cấp dịch vụ pháp lý cho cá nhân tổ chức khác ngoài tổ chức mình đang là Luật sư hành nghề tư cách cá nhân: Đ23, K4Đ32, K3Đ49 LLS2006/2012

Một người đang là Công chứng viên tại Văn phòng công chứng, lại còn hoạt động và tự xưng là Luật sư tại một Văn phòng Luật sư. Người đó đã vi phạm nghiêm trọng pháp luật Luật Công chứng và Luật Luật sư. 

3) Người có thẻ Luật sư không hành nghề trong Công ty luật hoặc Văn phòng Luật sư thì khi làm việc trong 1 doanh nghiệp bình thường thì người đó không được phép tư vấn pháp luật/pháp lý hoặc cung cấp dịch vụ pháp lý cho cá nhân/tổ chức khác (ngoài doanh nghiệp đó): K3Đ49 VBHN LLS2006/2012 

6) Gian lận thương mại khiến các doanh nghiệp chân chính, ngân sách nhà nước thiệt hại thế nào?

Doanh nghiệp chân chính là doanh nghiệp:
+ Có đăng ký kinh doanh/đăng ký doanh nghiệp/giấy phép đầu tư;
+ Có chủ sở hữu/thành viên góp vốn/thành viên hợp danh, có nhân viên đủ điều kiện hoạt động/hành nghề.
+ Kinh doanh đúng với ngành nghề đã đăng ký.
+ Tuân thủ pháp luật kinh doanh, pháp luật thuế, bảo hiểm xã hội, lao động và các quy định liên quan đến doanh nghiệp.

Những thiệt hại mà doanh nghiệp chân chính phải gánh chịu:
+ Bị cạnh tranh không lành mạnh về về giá cả, chất lượng sản phẩm; quảng cáo sai sự thật.
+ Bị lợi dụng thương hiệu, uy tín, chức danh nghề nghiệp;
+ Bị chiếm lĩnh, giành giựt khách hàng do khách hàng cả tin nhầm lẫn cá nhân tổ chức mạo danh, lừa phỉnh;
+ Bị nói xấu, xuyên tạc, hạ thấp danh dự hoặc vai trò chức năng của doanh nghiệp chân chính;
+ Bị hiểu lầm, mang tiếng xấu, ảnh hưởng tiêu cực tới chất lượng sản phẩm hàng hóa dịch vụ mà các nhân tổ chức gian lận thương mại giả danh lợi dụng;
+ Những thiệt hại phi vật chất khác.

Những thiệt hại cho ngân sách, quản lý kinh tế và trật tự xã hội của nhà nước:
+ Nhà nước không thu được tiền phí, lệ phí, tiền thuế do cá nhân tổ chức gian lận thương mại không đăng ký kinh doanh/đăng ký doanh nghiệp/cấp phép đầu tư.
+ Nhà nước không thu đủ thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, thuế sử dụng đất, thuế giá trị gia tăng, thuế xuất nhập, nhập khẩu… do cá nhân tổ chức khai thiếu, khai man, gian dối hóa đơn chứng từ trong kế toán, khai thuế.
+ Xung đột lao động, tranh chấp thương mại, tranh chấp doanh nghiệp phát sinh. Tình hình kinh tế bị lũng đoạn, ngân sách bị thiệt hại; tiềm ẩn mâu thuẫn giai cấp, an ninh trật tự xã hội bị đe dọa.
+ Đạo đức xã hội bị coi thường, kỷ cương pháp luật bị xâm phạm.

– Những thiệt hại cho người lao động, cho khách hàng:
+ Cá nhân tổ chức hoạt động kinh doanh loại hình hộ gia đình/hộ cá thể khai man sổ sách không chuyển đổi sang loại hình hoạt động kinh doanh Công ty, Doanh nghiệp tư nhân, Hợp tác xã khi có trên 10 lao động.
+ Người lao động không được ký hợp đồng lao động; không được tham gia Bảo hiểm xã hội; không được hưởng phúc lợi khi làm việc cũng như lúc nghỉ việc.
+ Khách hàng, người tiêu dùng mua nhầm hàng giả, hàng kém chất lượng; bị sử dụng dịch vụ giả tạo, bị lừa gạt tiền bạc vật chất, sức khỏe danh dự; tiền mất tật mang.

7) Khi phát hiện các trường hợp gia nlận thương mại, kinh doanh trái phép, cá nhân tổ chức nên làm gì?

– Cá nhân, nhất là tổ chức doanh nghiệp khi phát hiện các trường hợp vi phạm pháp luật trên, tùy vào lĩnh vực kinh doanh hoạt động theo các ngành nghề cơ quan nhà nước quản lý, thì cá nhân tổ chức

+ Tố cáo lên thanh tra của sở tư pháp (Ví dụ: lĩnh vực Luật sư, công chứng, Thừa phát lại), sở kế hoạch đầu tư (hàng lậu, hàng giả, hàng kém chất lượng), sở giáo dục-đào tạo (tuyển sinh, du học), ngân hàng nhà nước (ngoại tệ, vay tín chấp)…
+ Kiến nghị khởi tố/tố giác tội phạm các trường hợp vi phạm nghiêm trọng, giá trị lớn hàng hóa, dịch vụ; có nhiều yếu tố vi phạm bộ luật hình sự. 
+ Khởi kiện dân sự, yêu cầu bồi thường thiệt hại (ví dụ trường hợp vi phạm gian lận kinh doanh vận tải hành đường bộ: Vinasun thắng kiện Uber được bồi thường hơn 4 tỷ đồng) 

Còn tiếp